Naslovna Društvo VOICE: Komisije za gubljenje vremena i novca

VOICE: Komisije za gubljenje vremena i novca

12 min read
0
364
korupcija

Komisija za utvrđivanje ispunjenosti minimalno-tehničkih uslova za početak rada plaža, komisija za verska pitanja, komisija za bilborde, komisija za popis pasa u prihvatilištu, komisija za uništavanje štambilja i pečata – samo su neke od hiljade komisija koje su se našle u izveštaju Državne revizorske insitutucije “Opravdanost formiranja komisija i drugih stalnih i privremenih tela u javnom sektoru”. Analizirajući uzorak od manje od 10 odsto od ukupnog broja korisnika javnih sredstava u Srbiji, DRI je utvrdio da je tokom 2014. godine potrošena gotovo milijarda dinara za naknade članovima raznih komisija, timova, saveta i radnih tela u sekretarijatima, ministarstvima, javnim institucijama i lokalnim samoupravama.

U broju formiranih komisija i iznosu potrošenog novca za naknade članovima prednjače lokalne samouprave čije su komisije 2014. godine potrošile više od 500 miliona dinara. U trošenju prednjače opštine u Vojvodini koje su u najvećem broju više od 5 miliona dinara. godišnje na komisije.

Član komisije prosečno zaradi 54.000 dinara 

Kod 191 korisnika javnih sredstava (generalni sekretarijat, ministarstva, lokalne samouprave, AP Vojvodina, organizacije obaveznog socijalnog osiguranja i javna preduzeća) tokom 2014. godine formirano je gotovo 7.000 komisija u kojima je bilo angažovano skoro 48.000 osoba. Poreske obveznike je sednica u proseku koštala oko 48.000 dinara, dok je 16.850 članova komisije zaradilo u proseku oko 54.000 dinara.

Opštinari vole da formiraju komisije u kojima će, u najvećem broju slučajeva, uz adekvatnu nadoknadu sedeti – niko drugi do opštinari- funkcioneri i zaposleni u opštinskoj upravi. Državni revizor je analizom dostavljene dokumentacije i obavljenim intervjuima sa predstavnicima jedinica lokalnih samouprava utvrdio da je praksa da se rukovodioci organa angažuju i primaju naknadu za rad u više komisija.

Komisije rogobatnih naziva formiraju se sa zadacima koje su već u opisu posla lokalne samouprave: često nemaju ni konkretan zadatak, pa samim tim ni rok kada da će ga okončati. U 69 odsto slučajeva komisije nemaju definisan rok za završetak posla, u 61 odsto nije preciziran način izveštavanja, u 55 odsto nije definisan rezultat koji treba da se postigne. Ono što jeste, gotovo uvek, unapred definisano je naknada za rad. Tako su komisije, pokazuje izveštaj DRI, idealna “tezga” za one koji već primaju platu iz budžeta i sivu zonu rasipanja novca građana Srbije. “Za više od 50 odsto komisija formiranih od strane jednica lokalnih samouprava članovima se plaćaju naknade i ta pojava je izraženija kod opština nego kod gradova. Od 145 opština, u 122 se plaćaju naknade članovima. Poređenjem podataka, dolazi se do zaključka da se više sednica održava u plaćenim komisijama”, zaključuje državni revizor.

Pod lupom državnog revizora u okviru studije o (ne)opravdanosti postojanja komisija u lokalnim samoupravama našli Bačka Palanka, Kovin, Pećinci, Ruma, Bački Petrovac i Pančevo.

Tri vojvođanske opštine zauzele su neslavno prvo mesto u pet kategorija: Bački Petrovac sa najviše isplaćenih naknada po glavi stanovnika, Pećinci kao opština sa najvećim isplaćenim iznosom naknada za komisije i najvećim iznosom naknada i Bačka Palanka kao opština sa najvećim brojem plaćenih komisija i najviše plaćenih članova.

Rasipanje bez računa i evidencije

Jedinstvene evidencije o broju, radu i troškovima komisija- ne postoje, a jedinstveno opravdanje koje su budžetski korisnici obuhvaćeni revizijom dali DRI je da im to “nije zakonska obaveza”. “Tako je tokom revizije utvrđeno opštinska rukovodstva ne znaju koliko komisija imaju i koliko one zapravo koštaju. Utvrdili smo da je jedan od uzroka osnivanja i plaćanja velikog broja komisija, to što osnivači ne vrše analize opravdanosti osnivanja komisija”, navodi se u izveštaju DRI.

“Subjekti revizije u velikoj meri ne postupaju sa pažnjom ‘dobrog domaćina’ u trošenju sredstava iz budžeta za komisije”, zaključio je državni revizor. DRI napominje i sledeće:

  • rukovodioci subjekata revizije formiraju komisije za obavljanje istih ili sličnih poslova koji su u njihovoj izvornoj nadležnosti, čime se isti ili sličan posao dva puta plaća
  • različiti organi u okviru iste jedinice lokalne samouprave, formiraju dve i više komisija sa istim ili sličnim zadatkom
  • za članove komisija se imenuju lica koja su već zaposlena u organima jednica lokalnih samouprava ili državnom organu i često deo radnog vremena provedu u radu za komisiju
  • rukovodioci subjekata revizije su navodili različite motive za angažovanje zaposlenih u komisijama, a kao jedan od razloga je da zaposlenima omoguće dodatna primanja

U ovome im je delimično pomogla i država. Iako je Zakon o budžetu 2014. godine obavezao korisnike javnih sredstava da preispitaju opravdanost komisija i visinu naknada, najavljeni poseban zakon koji će urediti način kako se obračunavaju naknade do danas nije donet.

Na povoljnom terenu bez zakonskih prepreka, oni koji formiraju komisije ne vode evidenciju ni o njihovom broju, ni o tome koliko one koštaju poreske obveznike. Tako i pored istih nadležnosti, raspon naknada članovima Komisije za izradu godišnjeg programa korišćenja poljoprivrednog zemljišta varira od oko 1.400,00 dinara po sednici u Bačkoj Palanci do više od 18.000 hiljada dinara mesečno u Pančevu, dok je u Pećincima isplaćeno po 50.000 dinara na godišnjem nivou.

Opštinari u najvećem broju, po ugledu na Vladu, formiraju i stalna radna tela koja nisu predviđena Zakonom o lokalnoj samoupravi. Za razliku od stalnih radnih tela Vlade koja nisu plaćena, u gotovo svim opštinama angažovani u ovim telima su plaćeni.

Da opštine ne znaju ni koliko komisija imaju, ni koliko novca na njih troše pokazuje podatak da su, tokom revizije,  državnom revizoru dostavljani različiti podaci : u Pančevu najpre nisu naveli čak devet stalnih radnih tela, iz Rume su dva puta dostavljali različite podatke izostavljajući pojedine komisije. Naekstremniji slučaj je onaj u Pećincima, čiji su predstavnici prijavili 12 komisija, da bi u postupku revizije bilo utvrđeno da postoje ukupno 62 plaćene komisije.

Autorka: Ranka Ivanoska (VOICE)  

Učitaj još povezanih članaka
Učitaj još  Društvo
Komentari su zatvoreni

Proverite Takođe

Predstavljen Leksikon medijskih i pravnih pojmova u Republici Srbiji

Beograd, 19. april 2019. – Braneći slobodu izražavanja, u zreloj demokratiji od novi…